مسجد، مدرسه مستوفی رشت در اوایل دوره قاجاریه در محله زاهدان شهر رشت که اصلی ترین محله آن زمان بود توسط یکی از بازماندگان خانواده سمیعی، مرحوم میرزا محمد طاهر سمیعی بنیاد شد تا برای تحصیل و نمازگزاری طلاب مورد استفاده قرار گیرد. از آن پس این بنای معماری اسلامی به نام مسجد و مدرسة مستوفی شهرت یافت.


کاشیکاری هفت رنگ بر بدنه دیوار جنوبی مسجد مدرسه مستوفی با صلابت و زیبایی هر چه بیشتر نمایانگر هنر کاشیکاران اوایل دورة قاجار است.


مسجد، مدرسه مستوفی رشت در اوایل دوره قاجاریه در محله زاهدان شهر رشت که اصلی ترین محله آن زمان بود توسط یکی از بازماندگان خانواده سمیعی، مرحوم میرزا محمد طاهر سمیعی بنیاد شد تا برای تحصیل و نمازگزاری طلاب مورد استفاده قرار گیرد. از آن پس این بنای معماری اسلامی به نام مسجد و مدرسة مستوفی شهرت یافت.

 
  متأسفانه فقدان کتیبه تاریخی در این مسجد، تاریخ گذاری روی این بنا را دچار مشکل ساخته ولی کاشیکاری هفت رنگ بر بدنه دیوار جنوبی بنا، با صلابت و زیبایی هر چه بیشتر نمایانگر هنر کاشیکاران اوایل دورة قاجار است.

 
کاشیکاری هفت رنگ بنا به همراه کتیبه های موجود در آن با عبارات "لااله الاالله" ، "یا علی" و ... به خط کوفی از ویژگی های منحصر به فرد این مسجد است. مسجد و مدرسه مستوفی در بافت تاریخی شهرستان رشت، خیابان مطهری، میان راسته مسگرها و بین خیابان مسجد صفی و مسجد بادی الله قرار گرفته است.


 ساختمان مسجد- مدرسه مستوفی که در زمان قاجار ساخته شد، بر خلاف ساختمان های مناطق معتدل شمالی ایران که "برونگرا" هستند و جلوه بیرونی ساختمان اهمیت بیشتری دارد، تحت تاثیر خصوصیات معماری مسجد- مدرسه های زمان خود به صورت "درونگرا" طراحی و ساخته شده است. یعنی شما هیچ تزئینی از بیرون بنا نمی بینی یا عنصری شاخص که از اهمیت داخل آن خبر دهد، بلکه تمام زیبایی و عظمت داخل بنا نهفته است. ساختمان حیاطی مرکزی دارد که فضاها دور تا دور آن قرار گرفته اند.


حتی نمای اصلی ساختمان با کاشیکاری های زیبا و خیره کننده اش در داخل حیاط مدرسه وجود دارد و بجز پنجره های شمالی ساختمان که به سمت کوچه باز می شود، هیچ عنصر معماری دیگری که نمای ساختمان را تعریف کند و یا جلوهای خاص به آن ببخشد، از بیرون دیده نمی شود.

 
از آنجا که این مسجد فاقد گنبد، مناره، ایوان و... است و از میان عناصر اصلی تشکیل دهنده مساجد، فقط دارای محراب است بنابراین تزئینات به کار رفته در بنا محدود و شامل کاشی کاری های پشت و دور محراب و پنجره ها و کتیبه های که در قسمت بالایی دیوار شمالی مسجد وجود دارد است و با توجه به سادگی و بی پیرایگی این مجموعه، هیچگونه زیاده روی در تزئینات کاشیکاری بنا به چشم نمی خورد. اما همین تزئینات اندک از ارزش والایی برخوردار است به خصوص در عهد قاجار که دوره انحطاط معماری ایران است.


به طور کلی بعد از سلسله صفویه و تسلط افغان ها بر ایران، کار تزئین با کاشی در بناها خلاصه شد. در اوایل دوره قاجاریه، در شیراز، هنرمندان گرد هم آمدند و تا اندازه ای در پیشبرد کار هنر تأثیر گذاشتند و کاشی سازان با الهام گرفتن از طبیعت کاشی هایی با گل و برگ و رنگ های متنوع ساختند و مسجد وکیل را تزئین و نماسازی کردند که ما در تزئینات کاشیکاری مسجد مستوفی اعم از کاشیکاری محراب و پشت آن و اطراف پنجره ها دقیقا شاهد همین تصاویر ملهم از طبیعت شامل گل و برگ با رنگ های زیبا و
متنوع هستیم.